Obliczanie cen ewidencyjnych
Zazwyczaj firmy produkcyjne wyceniają zapasy w oparciu o cenę ewidencyjną. Dotyczy to firm, które realizują produkcję lekką taką jak kompletacja czy też tworzenie zestawów. System ceny ewidencyjnej określa koszt jednostkowy zapasów na podstawie wiarygodnych historycznych danych dotyczących cen ewidencyjnych lub oczekiwanych kosztów. Badania dotychczasowych i szacowanych przyszłych danych dotyczących kosztów mogą następnie stanowić podstawę dla określenia ceny ewidencyjnej. Te ceny są zamrażane do momentu podjęcia decyzji odnośnie zmiany. Rzeczywisty koszt produkcji może się różnić od przewidywanej ceny ewidencyjnej. W celach zarządczych, koszt rzeczywisty jest porównywany z ceną ewidencyjną dla określonego zapasu, i identyfikowane i analizowane są różnice lub odchylenia.
Ceny ewidencyjne definiuje się dla zapasów, których uzupełnienia są realizowane poprzez zakupy, kompletację oraz produkcję. W przypadku każdej metody uzupełnienia, cena ewidencyjna składa się z następujących elementów.
| Metoda uzupełnień | Elementy ceny ewidencyjnej |
|---|---|
| Zakupy | Bezpośredni koszt materiałów oraz koszt narzutów materiałów, jeśli wymagane. |
| Kompletacja | Bezpośredni koszt materiałów, bezpośredni lub stały koszt robocizny oraz koszt narzutów. |
| Zlec. prod. | Bezpośredni koszt materiałów, koszt robocizny, koszt podwykonawstwa oraz koszt narzutów. |
Konfigurowanie cen ewidencyjnych
Ze względu na to, że cena ewidencyjna wyprodukowanego lub skompletowanego zapasu może składać się z wielu składników kosztów, w tym materiałów, zdolności produkcyjnych (robocizny) oraz bezpośrednich narzutów podwykonawców, ceny ewidencyjne muszą zostać ustalone osobno dla każdego z tych elementów.
Zadaniem księgowym dla firmy w zakresie wyceny zapasów na podstawie ceny ewidencyjnej jest:
- określenie ceny ewidencyjnej gotowego wyrobu i jego zdefiniowanie na kartotece zapasu,
- rejestrowanie i alokowanie rzeczywistego kosztu kluczowych elementów cen i kosztów oraz uwzględnienie odchyleń,
W celu określenia bezpośredniego kosztu wyrobu gotowego należy dodać wszystkie elementy. Kompletowany lub produkowany zapas może zawierać podzespoły składające się z wielu komponentów.
Na całkowity koszt bezpośredni przetworzonego gotowego wyrobu /produktu składają się następujące składniki kosztu:
- koszty materiałów,
- koszty zdolności produkcyjnych,
- koszty podwykonawstwa tylko dla wyprodukowanych zapasów.
Koszty materiałów
W kalkulacji kosztów materiałów uwzględniane są koszty podzespołów oraz zakupionych surowców. Koszt jednostkowy materiału może obejmować bezpośrednie oraz pośrednie składniki kosztu.
- Koszt bezpośredni materiałów określa kwotę zafakturowaną za zakupione surowce lub koszty przetwarzania podzespołów.
- Pośredni koszt materiałowy lub narzuty mogą dotyczyć elementów takich jak zapasy, które tworzą kosztów wyrobu gotowego.
Ustawienia kosztu materiałowego zakupionych zapasów może mieć wpływ na koszt pośredni lub bezpośredni w zależności od metody wyceny wybranej dla określonego zapasu. Informacje o kosztach można skonfigurować dla każdej metody wyceny na kartotece zapasu. Dodatkowe informacje zamieszczono w artykule Rejestrowanie nowych zapasów.
Kolejnym czynnikiem, który należy uwzględnić w kalkulacji całkowitego kosztu materiałowego jest koszt braków (tylko w produkcji). Brak określonej ilości surowca w trakcie kompletacji lub produkcji wyrobu, wpływa na zwiększenie ilości komponentów niezbędnych do wyprodukowania zapasu. Sytuacja ta powoduje wzrost kosztu materiałowego komponentów wykorzystywanych w produkcji zapasu nadrzędnego. Koszt braków materiałowych można skonfigurować na poziomie BOM-u produkcyjnego lub marszruty.
Koszt materiałowy produkowanego zapasu można przedstawić na dwa sposoby, w zależności od następujących podstaw kalkulacji.
| Podstawa kalkulacji kosztu | Kalkulacja kosztu materiałów |
|---|---|
| Poziom podstawowy | Wartość wyprodukowanego zapasu jest równa całkowitemu kosztowi wszystkich zakupionych zapasów lub zapasów skompletowanych z podzespołów w BOM-ie produkcyjnym wybranego zapasu. |
| Poziom zakumulowany lub zaawansowany | Wyprodukowany zapas jest sumą kosztów materiałowych wszystkich podzespołów w BOM-ie danego zapasu oraz kosztów zakupionych zapasów w BOM-ie tego samego zapasu. |
Koszty zdolności produkcyjnych
Koszty zdolności produkcyjnych odnoszą się do wykorzystanych wewnętrznie maszyn oraz robocizny. Koszty te należy skonfigurować dla każdego zasobu (w zarządzaniu kompletacją), a także gniazda lub stanowiska roboczego w marszrucie (w produkcji). Podobnie jak z materiałami, istnieje możliwość określenia bezpośrednich oraz pośrednich składników kosztu zdolności produkcyjnych. Przykładem kosztu bezpośredniego dla wybranego gniazda roboczego może być stawka ustalona dla wydziału produkcyjnego na wykonanie określonej funkcji. Koszt pośredni gniazda roboczego może dotyczyć ogólnych kosztów fabryki, takich jak oświetlenie, ogrzewanie itp. Podobnie jak z kosztami materiałowymi, narzuty na zdolności produkcyjne można przedstawić jako procentowy koszt pośredni lub stałą stawkę narzutów.
W konfiguracji kosztów zdolności produkcyjnych skompletowanych produktów uwzględnia się następujące elementy:
- bezpośredni i pośredni koszt jednostkowy zasobu,
- stały lub bezpośredni typ zużycia zapasu.
W konfiguracji kosztów zdolności produkcyjnych wyprodukowanych produktów uwzględnia się następujące elementy:
- bezpośredni i pośredni koszt jednostkowy stanowiska lub gniazda roboczego;
- ustawienia czasu oraz wielkości partii.
Do obliczenia cen ewidencyjnych zdolności produkcyjnych wymagane jest określenie standardowych ram czasowych, jakie są niezbędne do wykonania operacji na stanowiskach lub w gniazdach roboczych. Aby obliczyć całkowity czas potrzebny do wykonania operacji, należy uwzględnić czas przezbrojenia, czas jednostkowy, czas oczekiwania, a także czas przemieszczenia.
Ramy czasowe należy skonfigurować dla każdego typu czasu, a także dla każdego stanowiska lub gniazda roboczego w marszrucie.
Uwaga
Czasy jednostkowe określa się dla każdej produkowanej jednostki czasu, a czasy przezbrojenia – dla każdej partii. Czas przezbrojenia marszruty należy naliczyć proporcjonalnie dla każdej operacji w ramach wielkości partii. Wielkość partii określa się w analogicznym polu na skróconej karcie Zamawianie na stronie Kartoteka zapasu.
Aby określić czas przezbrojenia w marszrucie bez uwzględniania go w kalkulacji ceny ewidencyjnej, należy usunąć znacznik wyboru w polu Koszt zawiera czas przezbr. na stronie Ustawienia produkcji.
Na poziomie podstawowym jest to koszt robocizny niezbędnej do wyprodukowania wyrobu gotowego i określa się go w marszrucie produkowanego zapasu. Na poziomie zaawansowanym jest to koszt zdolności produkcyjnych, jaki definiuje się dla każdego produkowanego zapasu uwzględnionego w zestawieniu komponentów dla nadrzędnego zapasu.
Koszty podwykonawstwa
Koszty podwykonawstwa dotyczą usług świadczonych przez zewnętrznego dostawcę lub podwykonawcę. Podobnie jak koszty materiałowe oraz zdolności produkcyjne, koszty podwykonawstwa mogą obejmować koszty bezpośrednie oraz kwoty narzutów. Bezpośredni koszt podwykonawcy to rzeczywisty koszt ponoszony za każdą świadczoną jednostkę usługi. Przykładem mogą być koszty obsługi oraz transportu, jakie ponosi przedsiębiorstwo w ramach realizacji prac zleconych podwykonawcy.
Bezpośrednie i pośrednie koszty usług podwykonawstwa konfiguruje się w kartotece gniazda roboczego powiązanego z konkretną operacją wykonywaną przez dostawców zewnętrznych.
Aktualizowanie cen ewidencyjnych
Aby obliczyć lub zaktualizować cenę ewidencyjną kompletowanych zapasów, należy użyć funkcji dostępnej w kartotece zapasu.
Podczas aktualizowania lub obliczania cen ewidencyjnych zazwyczaj przeprowadza się następujące zadania:
- Aktualizowanie kosztów na poziomie komponentu oraz zdolności produkcyjnych. Dodatkowe informacje zamieszczono w sekcjach dotyczących zadań wsadowych Sugerowanie ceny ewid. zapasu oraz Sugerowanie ceny ewid. zdolności prod.
- Konsolidacja i akumulacja kosztów komponentów i zdolności produkcyjnych w kalkulacji całkowitych kosztów kompletacji i produkcji zapasów. Dodatkowe informacje zamieszczono w artykule Aby obliczyć cenę ewidencyjną zapasu kompletowanego.
- Implementowanie cen ewidencyjnych wprowadzonych podczas uruchamiania wcześniejszych zadań wsadowych. Ceny ewidencyjne zaczynają obowiązywać po ich zaimplementowaniu. Użyj zadania wsadowego Implementowanie zmian cen ewidencyjnych, które aktualizuje zmiany kosztu standardowego w zapasach według kosztów w tabeli Arkusz cen ewidencyjnych.
- Implementowanie zmian w celu zaktualizowania wartości pola Koszt jednostkowy w kartotece zapasu oraz przeszacowania zapasów. Dodatkowe informacje zamieszczono w artykule Przeszacowanie zapasów.
Aktualizowanie cen ewidencyjnych za pomocą zadań wsadowych
W poniższych sekcjach opisano zadania wsadowe, których można użyć do zaktualizowania cen ewidencyjnych.
Sugerowanie ceny ewid. zapasu
Tworzy sugestie zmiany udziałów w kosztach dla cen ewidencyjnych w kartotekach zapasów. Po zakończeniu zadania wsadowego wynik można zobaczyć w oknie Arkusz cen ewidencyjnych.
Uwaga
To zadanie wsadowe jest przeznaczone tylko dla zakupionych zapasów. Aby zaktualizować zapas za pomocą BOM-u produkcyjnego lub BOM-u kompletacji, należy najpierw wypełnić arkusz wszystkimi komponentami, a następnie uruchomić zadanie wsadowe Akumuluj ceny ewidencyjne.
To zadanie wsadowe tworzy tylko sugestie. Nie implementuje sugerowanych zmian. Jeśli sugestie są zadowalające i użytkownik chce je zastosować, musi zaktualizować je w kartotekach zapasów i wstawić je do dziennika przeszacowania, a następnie wybrać opcję Implementowanie zmian cen ewid. w oknie Arkusz cen ewidencyjnych.
Opcje
Cena ewidencyjna: Należy wprowadzić współczynnik korekty, który ma zostać użyty do zaktualizowania ceny ewidencyjnej. Można także wybrać metodę zaokrąglania dla nowej ceny ewidencyjnej. Należy wypełnić pole za pomocą wartości dziesiętnej dla procentowego wzrostu, na przykład 1.1.
Koszt pośredni (%): Należy wprowadzić współczynnik korekty, który ma zostać użyty do zaktualizowania kosztu pośredniego %. Można także wybrać metodę zaokrąglania dla nowego kosztu pośredniego %. Należy wypełnić pole za pomocą wartości dziesiętnej dla procentowego wzrostu, na przykład 1.1.
Stawka narzutów: Należy wprowadzić współczynnik korekty, który ma zostać użyty do zaktualizowania stawki narzutów. Można także wybrać metodę zaokrąglania dla nowej stawki narzutów. Należy wypełnić pole za pomocą wartości dziesiętnej dla procentowego wzrostu, na przykład 1.1.
Sugerowanie ceny ewid. gn./stan. rob.
Tworzy sugestie dotyczące zmian kosztów i udziałów w kosztach dla cen ewidencyjnych gniazda roboczego, stanowiska roboczego i kartotek zasobów. Po zakończeniu zadania wsadowego wynik można zobaczyć w oknie Arkusz cen ewidencyjnych.
To zadanie wsadowe tworzy tylko sugestie. Nie implementuje sugerowanych zmian. Jeśli sugestie są zadowalające i użytkownik chce je zastosować, musi zaktualizować je w kartotekach gniazd/stanowisk roboczych i wstawić je do dziennika przeszacowania, a następnie wybrać opcję Implementowanie zmian cen ewid. w oknie Arkusz cen ewidencyjnych.
Po uruchomieniu zadania wsadowego i wyświetleniu jego wpływu na działy produkcji lub kompletacji, należy uruchomić zadanie wsadowe Akumuluj ceny ewidencyjne w celu zaktualizowania cen ewidencyjnych gniazd roboczych, stanowisk roboczych, zasobów kompletacji, BOM-ów produkcyjnych i BOM-ów kompletacji.
Opcje
Cena ewidencyjna: Należy wprowadzić współczynnik korekty, który ma zostać użyty do zaktualizowania ceny ewidencyjnej. Można także wybrać metodę zaokrąglania dla nowej ceny ewidencyjnej. Należy wypełnić pole za pomocą wartości dziesiętnej dla procentowego wzrostu, na przykład 1.1.
Koszt pośredni (%): Należy wprowadzić współczynnik korekty, który ma zostać użyty do zaktualizowania kosztu pośredniego %. Można także wybrać metodę zaokrąglania dla nowego kosztu pośredniego %. Należy wypełnić pole za pomocą wartości dziesiętnej dla procentowego wzrostu, na przykład 1.1.
Stawka narzutów: Należy wprowadzić współczynnik korekty, który ma zostać użyty do zaktualizowania stawki narzutów. Można także wybrać metodę zaokrąglania dla nowej stawki narzutów. Należy wypełnić pole za pomocą wartości dziesiętnej dla procentowego wzrostu, na przykład 1.1.
Księgowanie kosztów zapasów w K/G
Rejestruje ilość i zmiany wartości zapasów w zapisach księgi zapasów i zapisów wyceny, gdy księgujesz transakcje magazynowe, takie jak wydanie sprzedaży lub przyjęcie zakupu.
Jeśli nie zaznaczono pola wyboru Automatyczne księgow. kosztu w oknie Ustawienia zapasów, koszty zapasów nie są rejestrowane dynamicznie w księdze głównej, a KWS nie jest obliczany na podstawie sprzedaży. W związku z tym należy ręcznie księgować w księdze głównej, uruchamiając zadanie wsadowe Księgowanie kosztów zapasów w K/G, aby zaktualizować księgę główną i w razie potrzeby wydrukować raport z zaksięgowanymi zapisami wyceny.
Zadanie wsadowe używa zapisów wyceny jako podstawy. Aby obliczyć wartość do zaksięgowania, używa różnicy między polem Kwota kosztu (rzeczywista) a polem Koszt zaksięgowany w K/G w zapisach wyceny. Jeśli zaznaczono pole wyboru Księg. kosztu przewid. w K/Gw oknie Ustawienia zapasów, zadanie wsadowe także księguje różnicę między polem Kwota kosztu (przewidywana) a polem Księg. kosztu przewid. w K/G na kontach tymczasowych w księdze głównej.
Uwaga
Jeśli w oknie Ustawienia zapasów nie zaznaczono pola wyboru Księg. kosztu przewid. w K/G, w ostatniej sekcji raportu zostaną wyświetlone zapisy wyceny, które zostały pominięte, ponieważ reprezentują koszty przewidywane.
Uwaga
Jeśli zadanie wsadowe napotka błąd związany z wymiarami lub konfiguracją wymiarów, zadanie wsadowe zastępuje błąd i księguje zapis w księdze głównej przy użyciu wymiarów zapisu wyceny.
Aby upewnić się, że zadanie wsadowe nie napotka błędów, można uruchomić raport Księgowanie kosztów zapasów w K/G - test, aby zobaczyć wszystkie błędy, które mogły wystąpić. Następnie można naprawić błędy i uruchomić zadanie wsadowe Księgowanie kosztów zapasów w K/G wiedząc, że przetwarza ono wszystkie zapisy.
Ważne
Przed użyciem tego zadania wsadowego należy uruchomić zadanie wsadowe Korygowanie kosztu - zapisy zapasów. Gwarantuje to, że po uruchomieniu tego zadania wsadowego koszty, które zostaną zaksięgowane w księdze głównej, są aktualne.
Opcje
| Opcja | Opis |
|---|---|
| Metoda księgowania | Zadanie wsadowe może księgować wartość zapasu w księdze głównej według grupy księgowej lub według zaksięgowanego zapisu. Jeśli księgowanie odbywa się według zapisu, można uzyskać szczegółową specyfikację dotyczącą wpływu zapasów na księgę główną, ale także wiele zapisów K/G. W przypadku księgowania według grupy księgowej zadanie wsadowe tworzy zapis księgi głównej według daty księgowania dla każdej kombinacji grup księgowych. Oznacza to, że zapis księgi głównej jest tworzony dla każdej kombinacji daty księgowania, głównej gospodarczej grupy księgowej, głównej towarowej grupy księgowej, grupy księgowej zapasów i kodu lokalizacji. Dodatkowo, zadanie wsadowe tworzy oddzielne zapisy księgi głównej dla kosztów o różnych znakach. |
| Nr dokumentu | W polu można wprowadzić numer dokumentu, jeżeli wybrano opcję Księguj wg grupy księgowej zapasów. Numer dokumentu jest widoczny w zaksięgowanych zapisach. |
| Księguj | Pole należy zaznaczyć, jeśli chcesz, aby zadanie wsadowe automatycznie księgowało w księdze głównej. Jeśli użytkownik nie zdecyduje się zaksięgować kosztu zapasów w K/G, zadanie wsadowe wydrukuje tylko raport testowy pokazujący wartości, które można zaksięgować w księdze głównej, a w raporcie pojawi się: Raport testowy (niezaksięgowany). |
Akumuluj ceny ewidencyjne
Akumuluje ceny ewidencyjne skompletowanych i wyprodukowanych zapasów. Mają na nie wpływ zmiany cen ewidencyjnych komponentów sugerowanych przez zadanie wsadowe Sugerowanie ceny ewid. zapasu. Dodatkowo, mają na nie wpływ zmiany cen ewidencyjnych zdolności produkcyjnych i zasobów kompletacji sugerowanych przez zadanie wsadowe Sugerowanie ceny ewid. gn./stan. rob..
Po uruchomieniu jednego lub obu tych zadań wsadowych i wykonaniu akumulacji, wszystkie zmiany cen ewidencyjnych w arkuszu są wprowadzane w skojarzonych BOM-ach produkcyjnych lub BOM-ach kompletacji, a koszty są rozliczane na każdym poziomie BOM-u.
Uwaga
Ta funkcja akumuluje cenę ewidencyjną tylko w kartotekach zapasów, a nie w kartotekach jednostek składowania zapasu.
To zadanie wsadowe tworzy tylko sugestie. Nie implementuje sugerowanych zmian. Jeśli sugestie są zadowalające i użytkownik chce je zastosować, to znaczy zaktualizować je w kartotekach zapasów i wstawić je w oknie Dziennik przeszacowania, może użyć zadania wsadowego Implementowanie zmian cen ewid.. Dostęp do tego zadania wsadowego można uzyskać z okna Arkusz cen ewidencyjnych.
Opcje
Data kalkulacji: Należy wprowadzić datę, która dotyczy wersji BOM-u produkcyjnego, dla której ma zostać wykonana akumulacja.
Implementowanie zmian cen ewid.
Aktualizuje zmiany w cenach ewidencyjnych w tabeli Zapas tymi z tabeli Arkusz cen ewidencyjnych. Sugestie zmian cen ewidencyjnych można tworzyć za pomocą zadania wsadowego Sugerowanie ceny ewid. zapasu i/lub Sugerowanie ceny ewid. gn./stan. rob. a także można je modyfikować. Zawartość wszystkich pól w sugestiach zmian cen ewidencyjnych zostaje przeniesiona. Podczas wdrażania sugestii zmian cen ewidencyjnych można je zobaczyć w kartotece zapasu i/lub w kartotekach gniazd/stanowisk roboczych. Tworzony jest również arkusz przeszacowania, w którym można aktualizować wartość istniejących zapasów magazynowych.
Opcje
Data księgowania: Należy wprowadzić datę, w której ma nastąpić przeszacowanie.
Nr dokumentu: Należy wprowadzić numer wierszy dziennika przeszacowania. Jeśli dla nazwy instancji dziennika zapasów skonfigurowano serię numeracji, numer dokumentu jest zgodny z zapisami księgi wykonanymi przez księgowanie dziennika przeszacowania. W przeciwnym razie numer można wprowadzić ręcznie.
Szablon dziennika zapasów: Należy wprowadzić nazwę szablonu dziennika przeszacowania.
Nazwa instancji dziennika zapasów: Należy wprowadzić nazwę rzeczywistego dziennika przeszacowania.
Aby uruchomić zadanie wsadowe, wybierz przycisk OK. Jeśli nie chcesz teraz uruchamiać zadania wsadowego, wybierz pozycję Anuluj aby zamknąć okno.
Zobacz też
Szczegóły projektu: Metody wyceny
Aktualizowanie cen ewidencyjnych
Szczegóły projektu: Wycena zapasów
Praca z BOM-ami kompletacji
Tworzenie BOM-ów produkcyjnych
Praca z zestawieniami komponentów